راهنمای هاب «اعدامها در ایران»؛ دادهها، منابع و روششناسی
هاب «اعدامها و خشونت حکومتی در ایران» صفحه دائمی رونما برای ثبت و مقایسه اعدامها، کشتارهای سیاسی، کشتهشدگان اعتراضات، مرگ در بازداشت و قتلهای فراقضایی از ۱۹۷۹ تا امروز است. منابع این صفحه بهصورت ساعتی پایش میشوند و تاریخ آخرین بازبینی بالای صفحه درج شده است.
بخشهای صفحه
- نمای کلی: کارتهای عددی، هر کدام با نام منبع و توضیح کوتاه.
- روند تاریخی: نمودار حداقل اعدامهای ثبتشده یا برآوردشده در سالهای کلیدی.
- آخرین اخبار: آخرین گزارشهای رونما درباره پروندههای اعدام.
- منابع: شبکه منابع و نقش هر کدام.
- پرونده افراد: جدول رکوردهای فردی.
- جدول سالانه: دفتر ثبت سالبهسال از ۱۹۷۹.
- روششناسی.
چرا منابع اعداد متفاوتی دارند
رونما اختلاف منابع را حذف نمیکند. برای مثال، برای اعدامهای ۲۰۲۵، رقم Iran Human Rights و رقم عفو بینالملل هر دو نمایش داده میشوند. هر دو «حداقل ثبتشده» هستند و روش ثبت و تأیید هر منبع متفاوت است. عدد بزرگتر لزوماً «درستتر» نیست و عدد کوچکتر لزوماً «کامل» نیست.
نقش هر منبع
- Iran Human Rights: سری سالانه و گزارشهای تأییدشده.
- مرکز عبدالرحمن برومند / آرشیو امید: پایگاه فردمحور قربانیان.
- HRANA و Hengaw: گزارشهای ماهانه، زندانها، احکام و هویت افراد.
- عفو بینالملل و دیدهبان حقوق بشر: مقایسه سالانه و تحقیق مستقل.
- OHCHR / گزارشگران ویژه سازمان ملل: اسناد رسمی بینالمللی.
- ویکیپدیا: فقط مسیر کشف نامها و منابع، نه مدرک.
وضعیت هر رکورد
در جدول افراد:
- تأیید مستقل: یک منبع مستقل مورد را تأیید کرده است.
- چندمنبعی: بیش از یک منبع آن را گزارش کرده است.
- گزارش مستقل: یک منبع گزارش کرده و هنوز منبع دوم ندارد.
- مورد مناقشه: درباره جزئیات اختلاف وجود دارد.
در جدول سالانه وضعیت مدرک یکی از اینهاست: حداقل مستند، اختلاف منبع، برآورد تاریخی، داده ناقص یا در حال تکمیل.
قاعدههای شمارش
- یک فرد با چند منبع فقط یک رکورد است؛ منبع دوم سطح اطمینان را بالا میبرد، نه تعداد را.
- تاریخ اجرای حکم از تاریخ انتشار گزارش جدا نگه داشته میشود.
- مورد گزارششده صرفاً به دلیل نبود تأیید رسمی حذف نمیشود.
- «اعدام»، «کشتار در اعتراضات»، «قتل فراقضایی»، «مرگ در بازداشت» و «ترور منتسب» دستههای جدا هستند و در یک عدد ادغام نمیشوند.
- تعداد رکوردهای جدول افراد کل تاریخی نیست؛ فقط رکوردهای واردشده در فاز فعلی دیتاست است.
فیلترها و جستوجو
زیر نمودار، فیلترهای «کل دوره»، «دهه ۱۳۶۰»، «اعتراضات»، «مواد مخدر»، «سیاسی/امنیتی»، «زنان» و «کودکان» قرار دارد. با انتخاب هر فیلتر، جدول کامل پایین صفحه همان لحظه محدود میشود. در بخش «جستوجو در دادهها» میتوانید یک نام یا پرونده را در دادهها پیدا کنید.
گزارش اصلاح
اگر درباره یک رکورد اطلاعات یا منبع دقیقتری دارید، از فرم تماس نام فرد، تاریخ و پیوند منبع را بفرستید.